Analiza wiersza, interpretacja wiersza

Tonizm, wiersz toniczny

3.8 1 1 1 1 1 Rating 76%

Tonizm, wiersz toniczny - opis i klasyfikacja

  • tonizm to system wersyfikacyjny, opierający się na równej liczbie zestrojów akcentowych w każdym wersie;
  • powstał w XIX wieku;
  • zaliczany jest do wersyfikacyjnych systemów numerycznych;
  • wiersz toniczny zaliczany jest do wiersza regularnego;
  • w opisie wiersza tonicznego podaje się liczbę zestrojów akcentowych, składających się z:
  • akcentów głównych (oksytoniczny, paroksytoniczny, proparoksytoniczny, daktyliczny);
  • akcentów pobocznych (dodatkowy akcent na pierwszej lub drugiej sylabie w zestroju);
  • konstantą wersyfikacyjną jest w przypadku tonizmu równa w każdym wersie ilość zestrojów akcentowych i jednocześnie akcentów głównych (różnie rozłożonych w kolejnych wersach) z jednoczesnym zachowaniem sylabizmu nieregularnego (wykluczony jest sylabizm ścisły);
  • wiersz toniczny może występować w postaci:

tonizm regularny

  • wszystkie wersy mają identyczną liczbę zestrojów akcentowych;

tonizm nieregularny

  • w różnych konfiguracjach przeplata stałe formaty wierszowe, tworząc założony z góry i przewidywalny wzorzec rytmiczny;
  • nieregularność tonizmu polega na tym, że kolejne wersy nie mają tej samej liczby zestrojów akcentowych;
  • Na nieregularność wiersza tonicznego wpływają dwa elementy:
  • Często fragmenty utworu o równej ilości zestrojów akcentowych rozbijane są wersami z ich mniejszą lub większą ilością.
  • Podział na zestroje akcentowe jest mniej obiektywny niż sylaby czy stopy akcentowe, bo zależy (choć w niewielkim stopniu) od odczytania tekstu przez czytelnika.
  • Najczęściej spotykane formanty wersyfikacyjne wiersza tonicznego to:
  • trójzestrojowiec (bez średniówki);
  • sześciozestrojowiec ze średniówką po trzecim zestroju akcentowym;
  • tonizm i wiersze toniczne odnajdujemy m.in. w utworach: W. Broniewskiego, T. Gajcego, K. Iłłakowiczówny, J. Tuwima,
Serwis rozdaje przeglądarkom bezpieczne ciasteczka.