Sytuacja Żydów w Polsce epoki pozytywizmu

pozytywistyczne teksty poświęcone "problematyce żydowskiej"

• Bolesław Prus „Lalka”
• Eliza Orzeszkowa „Meir Ezofowicz”
• Maria Konopnicka „Mendel Gdański”

• więcej znajdziesz tu: Motyw Żyda w literaturze, malarstwie i filmie

sytuacja społeczna Żydów w Polsce

• publicystyka poświęca uwagę tzw. „kwestii żydowskiej”
• Żydzi zajmują się handlem, lichwą, bankowością
• lichwa była zajęciem niegodnym chrześcijanina – stała się niszą dla wyznawców Jahwe
• podkreślają swoją odrębność kulturową
• są solidarni
• bogactwo niektórych Żydów kluje w oczy biedotę

sytuacja prawna Żydów w Polsce

• nie mogli nabywać ziemi, budynków
• w pozytywizmie nabyli te prawa

sytuacja polityczna Żydów w Polsce

• nie mogli wybierać samorządowców
• nie mogli kandydować w wyborach lokalnych
• w pozytywizmie nabyli te prawa

emancypacja Żydów

• ruch środowisk żydowskich zdążający do zniesienia różnic społecznych, prawnych i politycznych i zrównania ich z pozostałymi Polakami
• Żydzi podobnie jak kobiety nie chcieli być dyskryminowani
• emancypacja to ruch o pozytywnych skutkach społecznych

asymilacja Żydów

• wcielenie Żydów do Polskiego społeczeństwa elementem programu postępowców
• asymilacja jest wyrazem konsolidacji społeczeństwa i walki z wynaradawianiem
• wiąże się z organicyzmem i nacjonalizmem
• jest formą przemocy symbolicznej wobec wyznawców judaizmu i próbą pozbawienia ich tożsamości
• doprowadziła do pogromów żydowskich w polskich miastach – otwartego antysemityzmu
• postulat asymilacji podzielił pozytywistów
• klęska asymilacji jest jedną z istotnych przyczyn upadku epoki
• teksty pozytywistyczne, w ktorych bohaterami są Żydzi