Karl Bühler

Akt mowy

Akt mowy - definicja

Akt mowy jest to użycie wypowiedzenia przez konkretnego nosiciela języka w konkretnej sytuacji. W typowej komunikacji jeden nosiciel języka powiadamia o czymś za pomocą wypowiedzenia innego nosiciela języka.

De Saussure – akcentował indywidualny charakter aktu mowy; wyróżniał w nim:osobę mówiącą, osobę słuchającą, pojęcie, odpowiadający temu pojęciu obraz w mózgu osoby mówiącej.

K. Buhler – także uważał akt mowy za jednowyrazowy, konkretny przejaw mówienia jednostkowego, ale pojmował go jako twór, a więc coś stojącego na wyższym stopniu abstrakcji niż mówienie jako działanie indywidualne.

Typy aktów mowy (Searl):

ASERCJE

celem ich jest przedstawienie sądów o stanach rzeczy (wątpienie)

DYREKTYWNY

cel wywieranie nacisku na odbiorce , nakłonienie go do działania (rozkaz)

KOMISYWNY

cel podjęcie przez mówiącego zobowiązania do działania i odpowiedzialności za nie (obietnice)

EKSPRESYWNY

wyrażenie stanów psychicznych, emocjonalnych (gratulacje)

DEKLARATYWNY

wywołanie za pomocą pewnych wypowiedzi określonych stanów rzeczy w stosunkach społecznych