Nie-Boska komedia

W Części I Henryk jako pan młody staje na ślubnym kobiercu i pojmuje za żonę piękną Marię. Jest zachwycony małżonką, podczas przyjęcia weselnego podziwia jej urodę: „Jakżeś mi piękna w osłabieniu swoim – w nieładzie kwiaty i perły na włosach twoich – płoniesz ze wstydu i znużenia – o wiecznie będziesz pieśnią moją.”
Hrabia rozważa słowa przysięgi małżeńskiej, jakby pragnął sam siebie utwierdzić w przekonaniu o słuszności decyzji: ,,Zstąpiłem do ziemskich ślubów, bom znalazł tę, o której marzyłem (…) mojej głowie, jeśli ją kiedy kochać przestanę.”
Proza życia znaczy jego twarz grymasem nudy, bywa smutny, zamyślony, prawie nieobecny. Myślami błądzi w krainie fantazji, przygotowania do chrztu dziecięcia wydają mu się zbyt trywialne. Zajmuje się nimi Żona. Maria lęka się o Henryka, martwi ją, że małżonek nie okazuje jej uczuć, a on mówi wtedy: „Czuję, że powinienem cię kochać.”
Pewniej nocy pojawia się duch zmarłej nałożnicy – Dziewica. Henrykowi jawi się ona jako piękność, przypomina mu młodzieńcze marzenia o poezji. Mąż gotów pójść za nią dokądkolwiek. Czuje się nieszczęśliwy, ponieważ zdradził samego siebie. Przeraża go fakt, że do końca życia będzie musiał wieść egzystencję zwyczajnego człowieka – męża i ojca, a pragnął być wielkim poetą, czuć moc i potęgę słowa, chciał być przewodnikiem dusz: „Od dnia ślubu spałem snem odrętwiałych, snem żarłoków, snem fabrykanta Niemca przy żonie Niemce – świat cały jakoś zasnął na podobieństwo moje – jeździłem po krewnych, po doktorach, po sklepach, a że dziecię ma się mi narodzić, myślałem o mamce.”
Usiłuje sprostać roli ojca , ale w tej kwestii uważa się za przegranego: „O, synu, przebacz, żem ci dał życie.”
Hrabia Henryk jest świadom swoich porażek, wie, że przyczynił się do śmierci Żony i tragedii syna. Zna grzechy swoich przodków i swoje, za które przeklinają go dusze cierpiące i uwięzione w zamkowych lochach: „Za to, żeś nic nie kochał, nic nie czcił prócz siebie i myśli twych, potępion jesteś – potępion na wieki.”

Hrabia Henryk jako przywódca arystokracji - charakterystyka:

Diabelskie ptaszysko (wielki czarny Orzeł), budzi w nim żądzę władzy i sławy: „Szablą ojców twoich bij się o ich cześć i potęgę. (...) Nie ustępuj, nie ustąp nigdy – a wrogi twe, podłe wrogi twe pójdą w pył.”
Żądza władzy i sławy: ,, Jakże to dobrze być panem, być władcą choćby z łoża śmierci spoglądać na cudze wole, skupione naokoło siebie, i na was, przeciwników moich, zanurzonych w przepaści, krzyczących z jej głębi ku mnie, jak potępieni wołają ku niebu.”
Zobowiązuje się bronić religii chrześcijańskiej, zdobyczy kultury, wartości rycerskich i honoru arystokratów. Gdy zostaje zaprzysiężony na wodza, rozkazuje złożyć arystokratom przysięgę: „Teraz przysięgnijcie wszyscy, że chcecie bronić wiary i czci przodków waszych – że głód i pragnienie umorzy was do śmierci, ale nie do hańby – nie do poddania się – nie do ustąpienia choćby jednego z praw Boga waszego lub waszych.”
W trakcie polemiki z Pankracym dowodzi niesłuszności rewolucyjnych założeń: „(...) patrzałem wśród cieniów nocy na pląsy motłochu, po karkach którego wspinasz się do góry – widziałem wszystkie stare zbrodnie świata ubrane w szaty świeże, nowym kołujące tańcem – ale ich koniec ten sam, co przed tysiącami lat – rozpusta, złoto i krew.”
Ocalił swoją godność i zyskał uznanie nawet u wroga – Pankacego. Ten, w obecności jeńców - baronów, hrabiów, książąt, rzekł po śmierci Hrabiego: „on jeden spośród was dotrzymał słowa. – Za to chwała jemu, gilotyna wam.”

Hrabia Henryk jako poeta - charakterystyka:

Podczas spaceru w wąwozie Mąż rozmyśla o swoim zmarnowanym życiu, o pustce, która zagnieździła się w jego duszy: „Pracowałem lat wiele na odkrycie ostatniego końca wszelkich wiadomości, rozkoszy, myśli, i odkryłem – próżnię grobową w sercu moim. – Znam wszystkie uczucia po imieniu, a żadnej żądzy, żadnej wiary, miłości nie ma we mnie – jedno kilka przeczuciów krąży w tej pustyni – o synu moim, że oślepnie - o towarzystwie, w którym wzrosłem, ze rozprzęgnie się – i cierpię tak, jak Bóg jest szczęśliwy, sam w sobie, sam dla siebie.”
Hrabia o poezji - Dziewicy: „Skądże przybywasz, nie widziana, nie słyszana od dawna – jak woda płynie, tak płyną twoje stopy, dwie fale białe – pokój świątobliwy na skroniach twoich – wszystko, com marzył i kochał zeszło się w tobie.”
Hrabia przeklina w końcu poezję, która doprowadziła go do klęski: „Poezjo, bądź mi przeklęta, jako ja sam będę na wieki!”

Podsumowanie charakterystyki Hrabiego Henryka:

Hrabiego Henryk jest egoistycznym bohaterem ulega samouwielbieniu, pragnieniu sławy, zbytniej romantyczności objawiającej się pogonią za marzeniami (bez względu na konsekwencje), ale także nieustępliwie, z honorem stoi na straży przeszłości, etyki i religii. Popełnia samobójstwo, podkreślając tym samym zagładę świata arystokratów. Hrabia to wybitna jednostka stojąca na straży własnych racji. Ostatecznie Henryk zdaje sobie zatem sprawę z przyczyn swojego upadku. Spowodowany on był przedkładaniem wzniosłych ideałów i egocentryzmu nad zwyczajne, uporządkowane, proste, ale szczęśliwe życie rodzinne.

Konflikt wartości: Pankracy vs Henryk

Zestawienie poszczególnych wartości i cechy wraz z cytatami w formie dowodu. Imię w nawiasie informuje, kto wypowiada słowa. Np. "(Hrabia)" informuje nas, że cytat to słowa Hrabii skierowane do Pankracego.

Kordian, Nie-Boska. Porównaj postawę Kordiana i Męża

Zadanie maturalne: Analizując wypowiedzi bohaterów romantycznych, porównaj postawę Kordiana i Męża. W interpretacyjnych wnioskach wykorzystaj wiedzę o utworach, z których pochodzą fragmenty ("Kordian", "Nie-Boska komedia")

Zadanie maturalne, które ma posłużyć maturzystom do przygotowania się do pisemnej części matury z polskiego, na której wymagana jest umiejętność pisania dobrego wypracowania maturalnego (najlepiej: rozprawki, eseju) opartego na analizie załączonego do tematu fragmentu lektury (epika, dramat) lub wiersza. Zadanie to może również przydać się do zwykłego powtórzenia wiedzy o tekście, epoce. Nie wymaga pomocy nauczyciela ponieważ klucz odpowiedzi jest dołączony do zadania maturalnego. Podstawą dla opracowania tego zadania maturalnego było zadanie maturalne stworzone przez CKE na potrzeby matury z języka polskiego.

Zygmunt Krasiński

Nie-Boska komedia - mapa myśli

"Nie-Boska komedia" - opracowanie lektury

Zygmunt Krasiński

Mapa myśli

Synteza wiedzy o Nie-Boskiej komedii Zygmunta Krasińskiego w postaci mapy mentalnej.

Nie-Boska komedia - plan wydarzeń

Zygmunt Krasiński: Nie-Boska komedia - plan wydarzeń

1835

Część pierwsza "Nie-Boskiej komedii"

Miejsce akcji:

metafizyczne, nieokreślone; wnętrze kościoła wiejskiego, komnata pełna osób, ogród, cmentarz, sypialnia nowożeńców; salon; sala w pałacu; wzgórza i lasy; przepaść nad morzem; dom obłąkanych

Osoby:

Anioł Stróż, Chór Złych Duchów, Ksiądz, Mąż, Żona, świadkowie, Dziewica, Ojciec Beniamin, Ojciec Chrzestny, Matka Chrzestna, mamka z dzieckiem, goście, Zły Duch, Mąż, Sługa, Głos, Żona doktora

Nie-Boska komedia - pytania do lektury

Zygmunt Krasiński: Nie-Boska komedia - pytania do lektury

1835

Pytania z treści Nie-boskiej komedii pomogą ci zapamiętać i lepiej zrozumieć czytany dramat.

Nie-Boska komedia - tekst

NIE-BOSKA KOMEDIA - TEKST

Zygmunt Krasiński - dramat romantyczny

Motto Nie-Boskiej komedii:

Do błędów, nagromadzonych przez
przodków, dodali to, czego nie
znali ich przodkowie - wahanie
się i bojaźń - i stało się zatem,
że zniknęli z powierzchni ziemi
i wielkie milczenie jest po nich.

Bezimienny

Obraz poety i poezji w Nie-Boskiej ...

Obraz poety i poezji w Nie-Boskiej komedii Zygmunta Krasińskiego

Poezja w Nie-Boskiej komedii

absolut, powołanie pochodzące od Boga:

Obraz rodziny w Nie-Boskiej komedii

Obraz rodziny w Nie-Boskiej komedii Zygmunta Krasińskiego

Zaślubiny Henryka i Marii w Nie-Boskiej komedii

Przyszły mąż jest szczęśliwy, uważa, że znalazł miłość swojego życia. Nie wyobraża sobie, że kiedyś mogłyby przestać ją kochać, by tak się stało, to musiałby zwariować.