tekst
tekst
-
Rama tekstowa (rama wypowiedzi)
Co to jest rama tekstowa? Co to jest rama wypowiedzi?
Artykuł wyjaśnia co to jest rama tekstowa (rama wypowiedzi).
-
Recenzja książki. Nike 2006: Paw Królowej. D. Masłowska
Paw Królowej to książka Doroty Masłowskiej, która zdobyła nagrodę Nike 2006. Jest to druga publikacja tej autorki. Jej debiutancka powieść Wojna polsko-ruska pod flagą biało-czerwoną została nominowana do nagrody Nike 2003, a także uhonorowana Paszportem Polityki 2002 i w krótkim czasie stała się bestsellerem. Masłowska to stosunkowo młoda pisarka - wspomnianą „Wojnę" napisała w wieku 19 lat. Porusza tematy życia na nizinach społecznych, tożsamości narodowej, zaniku wartości obecnego świata. Jej proza jest charakterystyczna; bardzo kontrowersyjna, pisana językiem stylizowanym na specyfikę środowiska, w którym porusza się jako narratorka.
-
Recenzja wymarzonego podręcznika
Poniższy tekst powstał na potrzeby konkursu pt. "Mój wymarzony podręcznik" przeznaczonego dla nauczycieli języka polskiego. Aby uciąć szelkie niedopowiedzenia z góry informuję, że jego autor został wyróżniony za swój tekst. Ostatnio, brnąc przez bity informacji przypadkiem, natknąłem się na - jak mi się dotychczas wydawało - zaginiony kilka lat temu tekst i postanowilem wydobyć go z niebytu cyfrowej niepamięci.
-
Relacje izotopiczne
Relacje izotopiczne - co to jest?
Wyjaśnienie pojęcia: relacje izotopiczne.
-
Rozczłonkowanie aktualne zdania
Co to jest rozczłonkowanie aktualne zdania?
Artykuł wyjaśnienia co to jest rozczłonkowanie aktualne zdania.
-
Rozmowa Andrzejowej z Zygmuntem - tekst
Rozmowa Zygmunta z Andrzejową - tekst. "Nad Niemnem" E. Orzeszowej
Fragment na maturę z polskiego
Podstawa programowa z języka polskiego do egzaminu maturalnego z języka polskiego wymaga znajomości dwóch fragmentów "Nad Niemnem" Elizy Orzeszkowej: Rozmowa Benedykta z Witoldem oraz Rozmowa Zygmunta Korczyńskiego z matką - Andrzejową. Bohaterem, który łączy obie rozmowy jest Andrzej Korczyński - mąż Andrzejowej (mamy Zygmunta Korczyńskiego) i brat Benedykta Korczyńskiego. Obie rozmowy lepiej zrozumiesz dzięki artykułowi: Nad Niemnem - mapa myśli
-
Rozmowa Benedykta z Witoldem - tekst
Rozmowa Benedykta z synem - tekst
Fragment "Nad Niemnem" E. Orzeszowej na maturę
Podstawa programowa z języka polskiego do egzaminu maturalnego z języka polskiego wymaga znajomości dwóch fragmentów "Nad Niemnem" Elizy Orzeszkowej: Rozmowa Korczyńskiego z synem (fragment I) oraz Rozmowa Andrzejowej z Zygmuntem - tekst. Bohaterem, który łączy obie rozmowy jest Andrzej Korczyński - mąż Andrzejowej (mamy Zygmunta Korczyńskiego) i brat Benedykta Korczyńskiego. Obie rozmowy lepiej zrozumiesz dzięki mapie myśli- opracowaniu "Nad Niemnem" E. Orzeszkowej.
-
Sęp-Szarzyński Mikołaj - "Rytmy abo wiersze polskie"
-
Skarga umierającego
SKARGA UMIERAJĄCEGO
A.
Ach! Moj smętku, ma żałości!
Nie mogę się dowiedzieci,
Gdzie mam pirwy nocleg mieci,
Gdy dusza z ciała wyleci.
B.
Byłżem z młodości w rozkoszy
Nie uznałem swojej duszy,
Już stękam, już mi umrzeci,
Dusza nie wie, gdzie się dzieci.
Fragment pochodzi ze strony na której znajdziesz ciąg dalszy:
BIBLIOTEKA LITERATURY POLSKIEJ W INTERNECIE -
Sklepy cynamonowe - tekst
Bruno Schulz Sklepy cynamonowe - tekst surrealistycznego opowiadania
W okresie najkrótszych, sennych dni zimowych, ujętych z obu stron, od poranku i od wieczora, w futrzane krawędzie zmierzchów, gdy miasto rozgałęziało się coraz głębiej w labirynty zimowych nocy, z trudem przywoływane przez krótki świt do opamiętania, do powrotu - ojciec mój był już zatracony, zaprzedany, zaprzysiężony tamtej sferze.
Twarz jego i głowa zarastały wówczas bujnie i dziko siwym włosem, sterczącym nieregularnie wiechciami, szczecinami, długimi pędzlami, strzelającymi z brodawek, z brwi, z dziurek od nosa - co nadawało jego fizjonomii wygląd starego, nastroszonego lisa.
Węch jego i słuch zaostrzał się niepomiernie i znać było po grze jego milczącej i napiętej twarzy, że za pośrednictwem tych zmysłów pozostaje on w ciągłym kontakcie z niewidzialnym światem ciemnych zakamarków, dziur mysich, zmurszałych przestrzeni pustych pod podłogą i kanałów kominowych.Ciąg dalszy: Sklepy cynamonowe -
Słoty Wiersz - "O zachowaniu się przy stole"
WIERSZ SŁOTY:
O ZACHOWANIU SIĘ PRZY STOLE
Gospodnie, daj mi to wiedzieć,
Bych mogł o tem cso powiedzieć,
O chlebowem stole.
Zgarnie na się wszytko pole,
Cso w sto[do]le i w tobole,
Cso le na niwie zwięże,
To wszytko na stole lęże;
Przetoć stoł wieliki świeboda,
Staje na nim piwo i woda,
I k temu mięso i chleb,
I wiele jinych potrzeb,
Podług dostatka tego,
Kto le może dostać czego.Fragment pochodzi ze strony na której znajdziesz ciąg dalszy:
BIBLIOTEKA LITERATURY POLSKIEJ W INTERNECIE -
Sposób przedstawiania artystów (tekst)
Matura 2015. Zadanie egzaminacyjne na ustną maturę z języka polskiego
Artykuł zawiera przykładowe zadanie egzaminacyjne na maturę ustną z polskiego bez przykładowych rozwiązań.
-
Sposób przedstawiania intelektualistów (tekst)
W jaki sposób w utworach literackich bywają przedstawiani intelektualiści? Omów zagadnienie, odwołując się do załączonej bajki Ignacego Krasickiego oraz do innych utworów literackich.
Artykuł zawiera przykładowe zadanie egzaminacyjne na maturę ustną z polskiego wraz z przykładowymi rozwiązaniami.
Zadanie egzaminacyjne - matura ustna z języka polskiego (matura 2015)
Ignacy KrasickiFILOZOF
Po stryju filozofie1 wziął jeden spuściznę,
Nie gotowiznę,
Tam, gdzie duch buja nad ciało,
Takich sprzętów bywa mało,
Ale były na szafach, w szafach słojków szyki,
Alembiki2,
Papierów stósy3,
Globusy
I na stoliku
Szkiełek bez liku,
A w końcu ławy
Worek dziurawy.
Wziął jedno szkiełko, patrzy, aż wór okazały.
Wziął drugie, a woreczek nikczemny4 i mały.
Westchnął zatem nieborak i rzekł: Wiem, dlaczego
Były pustki w dziurawym worku stryja mego:
Gdyby był okiem, nie szkłem, na rzeczy poglądał,
I on by użył, i ja znalazłbym, com żądał.Ignacy Krasicki, Bajki, oprac. Z. Goliński, Kraków 1975.
1 Filozof – chodzi tu o uczonego w ogóle; opisana w bajce pracownia należała, jak można sądzić z wyposażenia, do alchemika, astronoma lub przyrodnika.
2 Alembik – naczynie do destylacji płynów.
3 Stósy – stosy.
4 Nikczemny – tu: nędzny, mizerny.
1. Przykładowy konspekt odpowiedzi do zadania egzaminacyjnego na ustną maturę z języka polskiego (matura od 2015 roku)
W jaki sposób w utworach literackich bywają przedstawiani intelektualiści? Omów zagadnienie, odwołując się do załączonej bajki Ignacego Krasickiego oraz do innych utworów literackich.
I WSTĘP
Intelektualista to człowiek o dużej wiedzy i wybitnych zdolnościach umysłowych, twórczo myślący, kierujący się w postępowaniu rozumem, przedkładający racjonalizm nad inne sposoby poznawania rzeczywistości; to także – autorytet intelektualny w społeczeństwie.II TEZA
Intelektualista w utworach literackich wieku XVIII i XIX bywa przedstawiany w różnoraki sposób, z jednej strony – ironiczny, jako osoba wyalienowana, ślepo zapatrzona w naukę jako jedyne narzędzie poznania rzeczywistości, z drugiej – z podziwem dla jego wiedzy i braku przywiązania do dóbr materialnych oraz dystansu do spraw dotyczących codziennego życia. Oświeceniowy i pozytywistyczny kult nauki i wiedzy nie pozwalał na ironiczne traktowanie uczonych, w romantyzmie zaś odnaleźć można wizerunki krytyczne.III WYWÓD
- Przedstawiony w pośmiertnej charakterystyce filozof Krasickiego to typ całkowicie pochłonięty pracą naukową, niezaprzątający sobie głowy sprawami materialnymi (w tym także spadkiem dla rodziny). Pokazuje to jego stan posiadania: słoiki, naczynia do doświadczeń, szkiełka, globusy, papiery, ława, dziurawy worek, bezużyteczne dla jego materialistycznie nastawionego spadkobiercy.
- W bajce Filozof szkiełko jest symbolem idealistycznego oddanie się nauce, a oko – trzeźwego patrzenie na życie z jego doraźnymi potrzebami. Spadkobierca nie jest w stanie docenić atrybutów naukowości – używa oka i widzi, że wszystko to, co zostało po stryju, nie przekłada się wprost na pieniądze, większość z tych przedmiotów można wyrzucić na śmietnik.
- Krasicki w przewrotny sposób drwi w utworze nie z uczonego, ale z jego pazernego bratanka, który naukę ma za nic. Tak poeta propaguje oświeceniowy kult nauki i empirii jako wartości nadrzędnej.
- Podobne wizerunki naukowców można odnaleźć w dziełach epoki pozytywizmu. Na przykład Geist z Lalki Bolesława Prusa to typ uczonego, który jest oddany swojej naukowej idei aż do wyniszczenia materialnego. Prus pokazuje swego bohatera z powagą, ale i jako ostrzeżenie, że całkowite podporządkowanie wszystkich spraw nauce może skutkować poważnym niebezpieczeństwem – nawet dla życia.
- Adam Mickiewicz w balladzie Romantyczność także odnosi się do atrybutu nauk empirycznych, czyli „szkiełka". Dla niego jednak naukowiec, nazwany w tym utworze Starcem, nie jest w stanie zobaczyć elementów metafizycznych rzeczywistości – dziewczyny rozmawiającej z duchem jej nieżyjącego chłopca. Narrator w balladzie Mickiewicza opowiada się po stronie prostego ludu, który nie zna nauki, ale rozumie rzeczywistość głębiej niż Starzec. To spojrzenie typowe dla epoki romantyzmu.
IV PODSUMOWANIE
Krasicki i Prus bardzo podobnie prezentują w swoich utworach postacie uczonych – jako osoby żyjące w zagraconych, pełnych tajemniczych akcesoriów pracowniach. Ich bohaterowie – intelektualiści są zupełnie oddani swoim pasjom. Mickiewicz zaś kreśli inny, krytyczny obraz naukowca, kontestując wartość poznania empirycznego jako najskuteczniejszej metody dochodzenia do prawdy.
2. Przykładowy konspekt odpowiedzi do zadania egzaminacyjnego na ustną maturę z języka polskiego (matura od 2015 roku)
W jaki sposób w utworach literackich bywają przedstawiani intelektualiści? Omów zagadnienie, odwołując się do załączonej bajki Ignacego Krasickiego oraz do innych utworów literackich.
I WSTĘP
Wyjaśnienie pojęcia intelektualista – człowiek o wybitnych zdolnościach umysłowych, twórczo myślący, odkrywca, wynalazca, nielękający się stawiać pytań.
II TEZA
Intelektualista w utworach literackich często przedstawiany jest w sposób pozytywny, jako nadzieja ludzkości.
III WYWÓD
- Ignacy Krasicki w bajce Filozof kreśli obraz intelektualisty jako kogoś, kto przez ludzi myślących w kategoriach materialistycznych postrzegany jest negatywnie. Taki ktoś jedynie ich śmieszy albo denerwuje.
- Dla filozofa z bajki Krasickiego największą wartością była nauka, której wartość są w stanie pojąć jedynie ludzie o szerokich horyzontach (takim człowiekiem nie jest przedstawiony w bajce spadkobierca uczonego).
- Filozof poświęca całe swoje życie poszukiwaniu prawdy, a nie gromadzeniu dóbr materialnych. Jest kimś odmiennym od swojego spadkobiercy, który nie docenia spuścizny w postaci pozostawionej przez uczonego wiedzy i wyposażenia laboratorium. W jego oczach jest ona nic niewarta.
- Przykładem przedstawienia intelektualisty w literaturze o sto lat późniejszej jest Julian Ochocki, bohater Lalki Bolesława Prusa. Ten młody idealista wierzy, że wynalazki mogą zmienić świat na lepsze, że dzięki rozwojowi wiedzy matematyczno-przyrodniczej uda mu się „przypiąć ludzkości skrzydła".
- Ochocki to człowiek ekscentryczny w swych zachowaniach, nieprzywiązujący do swojego sposobu bycia większej wagi. Przez powieściowych reprezentantów arystokracji traktowany pobłażliwie, jako nieszkodliwy oryginał, z odcieniem lekceważenia.
IV PODSUMOWANIE
Intelektualiści w utworach Krasickiego i Prusa (Filozof i Ochocki) to ludzie oddani nauce, niedbający o osobiste sprawy materialne. To łączy obie postacie. Dzieli je sposób traktowania przez otoczenie. Ochocki mimo wszystko wzbudza sympatię. Jego pragnienie podniesienia poziomu życia ludzkości otoczenie pobłażliwie docenia. Inaczej jest w wypadku Filozofa – bohatera bajki Ignacego Krasickiego. Jego spadkobierca nie jest w stanie docenić niczego z odziedziczonej po stryju spuścizny. Ten ironicznie przedstawiony antybohater jest uosobieniem ignorancji, z którą próbowali się zmagać oświeceni.
Źródło:
http://www.cke.edu.pl/files/file/Matura-2015/Informatory-2015/Jezyk-polski.pdf
-
tekst
- w językoznawstwie strukturalistycznym - obiekt służący do przekazywania inf. na bazie abstr jęz., zarówno w mowie jak i w piśmie. język istnieje w tekstach, które go realizują.
- to fizyczny wytwór sytuacji komunikacyjnej (napis).
- (lingwistyka) Obiektem badania lingwistycznego to twór powstały w skutek pewnych operacji abstrakcji przeprowadzonych na wyjściowym przedmiocie fizycznym, przede wszystkim segmentacji (z możliwością wyodrębnienia znaków supersegmentalnych) i identyfikacji wyodrębnionych segmentów jako wystąpień określonych znaków - typów (w piśmie znaki te są z góry dane, ponieważ wymienione operacje abstrakcyjne zostały przeprowadzone przy tworzeniu pisma. Na tym opiera się drugie, częstsze rozumienie tekstu, który jest tu ciągiem abstrakcyjnych znaków (np. fonemów, liter, słów), przyporządkowanych w naturalny sposób przedmiotowi fizycznemu służącemu do komunikowania się. Przy tym rozumieniu tekst jest obiektem unilateralnym (w jego skład wchodzi tylko signifiant w sensie Saussuera), a nie zalicza się do niego elementów interpretacji i strukturalizacji (oprócz tych, które posłużyły do segmentacji i identyfikacji znaków występujących w ciągu).
[Encyklopedia językoznawstwa ogólnego] -
Tekst Konrada Wallenroda
Tekst Konrada Wallenroda Adama Mickiewicza
Powieść historyczna z dziejów litewskich i pruskich
Dovete adunque sapere, come sono due generazioni da combattere... bisogna essere volpe e leone
(Macie bowiem wiedzieć, że są dwa sposoby walczenia... trzeba być lisem i lwem)
BONAWENTURZE I JOANNIE ZALESKIM
na pamiątkę lata tysiąc ośmset dwudziestego siódmego
poświęca
AUTOR -
Tekst Kordiana J. Słowackiego
Tekst - KORDIAN Juliusz Słowacki
CZĘŚĆ PIERWSZA TRYLOGII. SPISEK KORONACYJNY.
Juliusz Słowacki
Motto "Kordiana":
Więc będę śpiewał i dążył do kresu;
Ożywię ogień, jeśli jest w iskierce.
Tak Egipcjanin w liście z aloesu,
Obwija zwiędłe umarłego serce;
Na liściu pisze zmartwychwstania słowa;
Chociaż w tym liściu serce nie ożyje,
Lecz od zepsucia wiecznie się zachowa,
W proch nie rozsypie... Godzina wybije,
Kiedy myśl słowa tajemną odgadnie,
Wtenczas odpowiedź będzie w sercu - na dnie.
Juliusza Słowackiego -Lambro.
Kordian - Przygotowanie -tekst
Kordian - Prolog - tekst
Kordian - Akt 1 - tekst
Kordian - Akt 2 - tekst
Kordian - Akt 3 - tekst
Zobacz także:
Zadania maturalne:
Kordian, Nie-Boska. Porównaj postawę Kordiana i Męża
Kordian. Obraz Zachodu w oczach romantyka
-
Tekst Odprawy posłów greckich
Jan Kochanowski "Odprawa posłów greckich" - tekst
Dramat renesansowy
Odprawa posłów greckich - tekst:
Dedykacja
MEMU MIŁOŚCIWEMU PANU, JEGO MŚCI PANU, PANU JANOWI ZAMOYSKIEMU Z ZAMOŚCIA, PODKANCLERZEMU KORONNEMU ETC., ETC. SŁUŻBY SWE W ŁASKĘ W.M. MEGO MIŁOŚCIWEGO PANA ZALECAM
-
temat
temat
Pojęciem tym posługują się językoznawcy zajmujący się stylistyką lingiwstyczną.
na podstawie: T. Dobrzyńska ,Tekst - w perspektywie stylistycznej, w: Tekst i jego odmiany, red. T. Dobrzynska, Warszawa 1996, 125-143.
-
Ulica krokodyli - tekst
Bruno Schulz: Ulica krokodyli - tekst surrealistycznego opowiadania
Mój ojciec przechowywał w dolnej szufladzie swego głębokiego biurka starą i piękną mapę naszego miasta.Wesele - tekst
Stanisław Wyspiański: Wesele - tekst on-line
Tekst Wesela dramatu modernistycznego Stanisława Wyspiańskiego.
Strona 3 z 4