człowiek
człowiek
-
Adam
Adam – Pierwszy człowiek. Księga Rodzaju przedstawia dwa opisy stworzenia człowieka: w pierwszym mężczyzna i kobieta zostają stworzeni razem jako ludzie na obraz Boga; w drugim najpierw zostaje ukształtowany Adam z prochu ziemi, następnie pojawiają się zwierzęta, a dopiero później zostaje stworzona Ewa.
-
Człowiek i jego rzeczywistość, Pamięć i tożsamość
Język polski pisemna matura od 2015 r. Test: Człowiek i jego rzeczywistość, Pamięć i tożsamość
Artykuł zawiera przygotowany przez CKE i OKE test, który ma pomóc przygotować się na maturę ustną z języka polskiego w roku 2015 i latach następnych.
Cały artykuł zawiera test, czyli: tekst i zadania oraz odpowiedzi. Dzięki temu każdy maturzysta może bez pomocy nauczyciela sprawdzić swoją wiedzę i umiejętności.
Do matury pisemnej możesz się także przygotować, korzystając z zadań i przykładowych rozwiązań w ramach wypowiedzi argumentacyjnej.
Do matury ustnej w przygotowaniu pomogą Ci z kolei: zadania egzaminacyjne.
-
Człowiek w społeczeństwie, czyli kontrola społeczna i stratyfikacja społeczna
Człowiek w społeczeństwie
Wszyscy rodzimy się od razu w społeczeństwie. Uczymy się żyć i funkcjonować w społeczeństwie od pierwszych chwil zaistnienia naszej świadomości (tzn. już w łonie matki).
Być umieszczonym w społeczeństwie znaczy – znajdować się w punkcie przecięcia określonych sił społecznych. (Człowiek porusza się w społeczeństwie w ramach dokładnie określonych układów władzy i prestiżu).
Stąd biorą się „ONI” i „ICH”, czyli ci którzy ustalają reguły, dyktują warunki (ale nie sposób ich nazwać z imienia i nazwiska). Jest to system, mapa sporządzona przez obcych, według której trzeba się posuwać…
Kto ją stworzył?
Przodkowie.
Myli się jednak ten, kto przypuszcza, że im wyżej w hierarchii się ktoś znajduje tym bardziej wyzwala się ze społeczeństwa. Fakt im wyżej tym więcej możliwości, swobody, ale ciągle jest się w społeczeństwie, którego reguły dotyczą wszystkich. O możliwościach naszego przemieszczania się w społeczeństwie bezustannie decydują inni.
Nawet dyktator, despota napotyka zawsze na opór, niekoniecznie polityczny, lecz opór konwencji, obyczaju… Każda instytucja kryje w sobie zasadę inercji, stąd nawet terror musi liczyć się z tym, że nie wszystkie rozkazy zostaną wykonane.
Socjologowie odkryli, że owi „ONI” istnieją w naszej świadomości i wpływają na nasze życia poprzez dwa mechanizmy:
Kontroli społecznej i uwarstwienia społecznego (stratyfikacja społeczna)
1. Kontrola społeczna
Definicja
To różne środki używane przez społeczeństwo w celu przywołania jego członków do porządku, gdy się wyłamują z niego. Oczywiście w zależności od sytuacji owe środki zmieniają się w zależności od sytuacji społecznej.
Żadne społeczeństwo nie może istnieć bez kontroli społecznej!!!
W czym się przejawia kontrola społeczna w:
W szkole
W Kościele
W wojsku
W pracy
Metody kontroli społecznej
Metody kontroli zmieniają się odpowiednio do celu i charakteru danej grupy.
Jakich jest ich główny cel?
eliminacja niewygodnego personelu i „zachęcanie innych” np. król Haiti aby zachęcić ludzi do pracy przymusowej, zabił co dziesiątego z nich.
Cechą kontroli społecznej jest często jej bezpodstawność np. mały chłopiec, może uzyskać przewagę nad swoimi rówieśnikami i starszymi kolegami, gdy powoła się na istnienie starszego brata, który w razie potrzeby może zbić na kwaśne jabłko każdego przeciwnika.
Przemoc fizyczna
Ostatecznym i najstarszym środkiem kontroli społecznej jest przemoc fizyczna.
Gdzie jest ona środkiem głównym?
Wśród dzieci
W społeczeństwie demokratycznym, przemoc jest ostatecznym środkiem. Żadne państwo nie może istnieć bez policji czy podobnej uzbrojonej siły. Każdy porządek ostatecznie wspiera się na przemocy…
Czy to znaczy, że wszyscy wobec nas stosują przemoc 24 godziny na dobę?
Stałe stosowanie przemocy byłoby niepraktyczne i nieskuteczne, dlatego organy kontroli społecznej polegają głównie na oddziaływaniu faktu samej powszechnie znanej dostępności środków przemocy.
Czy kontrola to zawsze przemoc fizyczna?
Nie
Przemoc symboliczna
Presja ekonomiczna, sankcje ekonomiczne:
Np. w pracy, w kościele (nieposłuszni księża przenoszeni są do gorzej płatnych parafii), na uniwersytecie, w szkole (groźba odsunięcia od zawodu)
Mechanizmy perswazji, ośmieszenia i pogardy:
Spotkać je można w tzw. grupach pierwotnych, czyli takich, w których wszyscy członkowie się znają i bardzo wiele o sobie wiedzą (małe grupy społeczne)
Mechanizm perswazji
odkryto, że ludzie często dostosowują swoje poglądy do poglądów grupy, w skład, której wchodzą, a poglądy tej grupy do coś w rodzaju średniej arytmetycznej poglądów jej członków(potrzeba akceptacji) niekanibal wśród kanibali, i kanibale dyskutujący o mięsie niejadalnym
Mechanizmy ośmieszenia i plotki
w wielu społ. Dzieci posłuszne są nie lęku przed karą, ale przed wyśmianiem
Ostracyzm społeczny
najbardziej brutalna forma kontroli społecznej, polega na wyizolowaniu jednostki ze społeczności i nieakceptowaniu jej, nawet jeśli ona żyje wśród jej członków (paradoksalnie pacyfistyczne grupy lubią ją najczęściej stosować) NP. sekty nie odzywają się do końca życia do tych, którzy się „wyłamali”
System kontroli społecznej:
jednostka
grupa ludzka (najważniejsze więzi społeczne: rodzina, przyjaciele) – ma największy wpływ na jednostkę
System moralności, obyczaju i zwyczaju (kara: utrata pracy, ostracyzm, uznanie za chorego)
system polityczno-prawny (państwo) (kara: grzywna, więzienie, śmierć)
2. Stratyfikacja społeczna
(czyli system rang, warstw o budowie hierarchicznej)
Układ kastowy
np. społeczeństwo hinduskie (zamknięty układ o nieprzekraczalnych granicach, o przynależności do kasty decyduje urodzenie)
Układ klasowy
podstawowy w zachodnich społeczeństwach, podstawową jego cechą jest ruchliwość społeczna. Teoretycznie każdy może przechodzić z jednej klasy do drugiej w trakcie swego życia, tzn. pozycje społeczne nie są ustalone raz na zawsze. Dlatego ważne stały się symboliczne atrybuty, wyznaczniki statusu (przedmioty materialne, style życia, upodobania, język, a nawet opinie) (tzw. Symbolizm statusu), które pozwalają jednostkom odróżniać i okazywać innym swój status. Ludzie, którzy awansują, zostają poddani naciskowi aby się upodobnić do innych członków tej klasy (np. dyrektor, który ma zły adres i złą żonę – zostaje poddany naciskowi, by zmienić i jedno i drugie).
System klasowy jest utrwalany w procesie wychowywania
-
Czynniki determinujące zdrowie społeczeństwa
Czynniki determinujące zdrowie człowieka:
- styl życia (50%)
- środowisko (20%)
- cechy genetyczne
- opieka zdrowotna
Czynniki determinujące zdrowie społeczeństwa.
- sytuacja demograficzna
- zależy od stylu życia jego członków
- poziom warunków zdrowotnych(sanitarnych)
- sprawność systemu ochrony zdrowia
Grupy środowiska warunkujące zdrowie:
środowisko fizyczne
(powietrze, woda, odpady oraz inne substancje), promieniowanie, mieszkanie oraz inne miejsca przebywania człowieka, przyroda, przestrzenie otwarte, struktury globalne (warstwa ozonowa)
środowiska społeczne
normy, wartości, obyczaje, moda, uprzedzenie, zwyczaje, przestrzeganie, korzyści.
środowisko polityk
to kierunek działań i strategie reprezentowane przez takie sektory życia gospodarczego jak: rolnictwo, energetyka, przemysł, ochrona środowiska, rynek, kultura, pomoc i opieka społeczna, edukacji
środowisko zasobów
to istniejące lub pożądane źródła finansowe, które mogą pochodzić od:
- społeczeństwa, handlu lub osób finansowych
- ze źródeł infrastrukturalnych (transport, system ścieków)
- infrastruktury administracyjno-prawne
- środki nacisku
- źródła informacji (formalne i nieformalne)
- źródła umiejętności i zdolności osobnicze jednostek
- środowisko polityczne
-
Krasicki Ignacy - "Satyry"
Satyry napisane pzez Ignacego Krasickiego są przejawem cnotliwości ludzi oświecenia i ich gotowości do naprawy kraju, społeczeństwa oraz obyczajów. Warto pamiętać, że nigdy nie jest tu krytykowana jakaś konkretna osoba, lecz zjawisko, postawa, zwyczaj. Za uśmiechem zawsze kryje się tu gorzka rzeczywistość, z którą satyra walczy. Zdecydowanie te teksty przeznaczone są dla inteligentych czytelników potrafiących dostrzec ironię kryjącą się za słowami poety. Śmialo można stwierdzić, że są to jedne z najlepszych satyr, jakie kiedykolwiek powstały w historii literatury pisanej w języku polskim.
-
Makbet jako studium zła
Tragedia przekazująca uniwersalne wartości dla wszystkich ludzi i doszukująca się genezy zła. Co wpływa na postępowanie człowieka w jego życiu? Gdzie rodzi się zło? Czy człowiek panuje nad złem?
-
Plan rozprawki. Biblia ukazuje negatywny obraz człowieka
Odtwórczy plan rozprawki: Biblia ukazuje negatywny obraz człowieka
Plan odtwórczy tekstu: Rozprawka. Biblia ukazuje negatywny obraz człowieka. Znajdziesz też streszczenie logiczne na podstawie tego planu: oraz ćwiczenie notatki syntetyzującej z tym tekstem:Notatka syntetyzująca - ćwiczenie: Rola Biblii w życiu człowieka, Notatka syntetyzująca - ćwiczenie: Natura człowieka w Biblii. Wyrażenie: plan dekompozycyjny jest używane jako synonimiczne dla wyrażenia: plan odtwórczy.
Plan dekompozycyjny rozprawki Biblia ukazuje negatywny obraz człowieka
- Wstęp
- Krótkie przedstawienie Biblii jako księgi opisującej losy człowieka i jego relację z Bogiem.
- Zapowiedź, że uwagę zostanie zwrócona na słabość i grzeszność człowieka.
- Teza: Biblia przedstawia negatywny obraz człowieka – istoty słabej, skłonnej do grzechu, nieposłuszeństwa i egoizmu.
- Rozwinięcie – argumenty
- Grzech pierworodny
- Adam i Ewa łamią zakaz Boga, kierując się ciekawością i pragnieniem władzy nad dobrem i złem.
- Skutki: utrata raju, harmonii, nieśmiertelności.
- Wniosek: człowiek jest podatny na pokusę i pychę.
- Kain i Abel
- Zazdrość Kaina o przyjętą ofiarę brata prowadzi do pierwszego morderstwa.
- Bratobójstwo jako symbol głęboko zakorzenionego zła w sercu człowieka.
- Wniosek: człowiek potrafi zniszczyć więzi z najbliższymi.
- Potop
- „Zło człowieka było wielkie na ziemi” – powszechne zepsucie moralne ludzkości.
- Decyzja Boga o zniszczeniu świata i ocaleniu jedynie Noego.
- Wniosek: grzech człowieka prowadzi do katastrofy i samozagłady.
- Złoty cielec
- Lud Izraela szybko zapomina o przymierzu z Bogiem.
- Tworzy sobie bożka z metalu – grzech bałwochwalstwa.
- Wniosek: człowiek jest niestały, ulega pokusom i szuka łatwych, widzialnych „bogów”.
- Kohelet – marność i bezsilność człowieka
- Autor widzi przemijalność świata i niesprawiedliwość losu.
- Człowiek goni za zyskiem i przyjemnością, często bezrefleksyjnie.
- Wniosek: natura ludzka jest pełna pychy, złudzeń i rozczarowań.
- Nowy Testament – zdrada i tchórzostwo
- Judasz zdradza Jezusa za trzydzieści srebrników.
- Piotr trzykrotnie się Go zapiera, tłum domaga się ukrzyżowania.
- Wniosek: nawet uczniowie Jezusa są chwiejni, ulegają lękowi i pokusie.
- Grzech pierworodny
- Zakończenie
- Uogólnienie: w Biblii człowiek nieustannie powtarza te same błędy – buntuje się, grzeszy, krzywdzi innych.
- Wniosek: negatywny obraz człowieka uczy pokory, refleksji i odpowiedzialności za własne czyny.
- Podkreślenie, że świadomość słabości może prowadzić do dobra i głębszej relacji z Bogiem.
Wykorzystano zakres pojęć i klasyfikację z artykułu Biblia - mapa myśli.
- Wstęp
-
Plan rozprawki. Biblia ukazuje pozytywny obraz człowieka
Odtwórczy plan rozprawki: Biblia ukazuje pozytywny obraz człowieka
Plan odtwórczy tekstu: Rozprawka. Biblia ukazuje pozytywny obraz człowieka. Znajdziesz też streszczenie logiczne na podstawie tego planu: oraz ćwiczenia notatki syntetyzującej z tym tekstem: Notatka syntetyzująca - ćwiczenie: Rola Biblii w życiu człowieka, Notatka syntetyzująca - ćwiczenie: Natura człowieka w Biblii. Wyrażenie: plan dekompozycyjny jest używane jako synonimiczne dla wyrażenia: plan odtwórczy.
Plan dekompozycyjny rozprawki Biblia ukazuje pozytywny obraz człowieka
- Wstęp
- Krótkie przedstawienie Biblii jako księgi opisującej losy człowieka i jego relację z Bogiem.
- Zapowiedź, że uwagę zostanie zwrócona na słabość i grzeszność człowieka.
- Teza: Biblia przedstawia negatywny obraz człowieka – istoty słabej, skłonnej do grzechu, nieposłuszeństwa i egoizmu.
- Rozwinięcie – argumenty
- Grzech pierworodny
- Adam i Ewa łamią zakaz Boga, kierując się ciekawością i pragnieniem władzy nad dobrem i złem.
- Skutki: utrata raju, harmonii, nieśmiertelności.
- Wniosek: człowiek jest podatny na pokusę i pychę.
- Kain i Abel
- Zazdrość Kaina o przyjętą ofiarę brata prowadzi do pierwszego morderstwa.
- Bratobójstwo jako symbol głęboko zakorzenionego zła w sercu człowieka.
- Wniosek: człowiek potrafi zniszczyć więzi z najbliższymi.
- Potop
- „Zło człowieka było wielkie na ziemi” – powszechne zepsucie moralne ludzkości.
- Decyzja Boga o zniszczeniu świata i ocaleniu jedynie Noego.
- Wniosek: grzech człowieka prowadzi do katastrofy i samozagłady.
- Złoty cielec
- Lud Izraela szybko zapomina o przymierzu z Bogiem.
- Tworzy sobie bożka z metalu – grzech bałwochwalstwa.
- Wniosek: człowiek jest niestały, ulega pokusom i szuka łatwych, widzialnych „bogów”.
- Kohelet – marność i bezsilność człowieka
- Autor widzi przemijalność świata i niesprawiedliwość losu.
- Człowiek goni za zyskiem i przyjemnością, często bezrefleksyjnie.
- Wniosek: natura ludzka jest pełna pychy, złudzeń i rozczarowań.
- Nowy Testament – zdrada i tchórzostwo
- Judasz zdradza Jezusa za trzydzieści srebrników.
- Piotr trzykrotnie się Go zapiera, tłum domaga się ukrzyżowania.
- Wniosek: nawet uczniowie Jezusa są chwiejni, ulegają lękowi i pokusie.
- Grzech pierworodny
- Zakończenie
- Uogólnienie: w Biblii człowiek nieustannie powtarza te same błędy – buntuje się, grzeszy, krzywdzi innych.
- Wniosek: negatywny obraz człowieka uczy pokory, refleksji i odpowiedzialności za własne czyny.
- Podkreślenie, że świadomość słabości może prowadzić do dobra i głębszej relacji z Bogiem.
Wykorzystano zakres pojęć i klasyfikację z artykułu Biblia - mapa myśli.
- Wstęp
-
Psalmy biblijne - scenariusz lekcji
Konspekt lekcji poświęconej psalmom biblijnym (2, 130, 146).
-
Szkoła: ZS nr 6 w Jastrzębiu Zdroju
-
Klasa: 1 LA, 1 C
-
Przedmiot: język polski
-
Prowadzący: Arkadiusz Żmij
-
Program: Pamiętajcie o ogrodach
-
Temat lekcji:Pieśni płynące prosto z serca do Boga – psalmy biblijne.
-
-
Recenzja filmu. W drodze na ołtarze
Recenzja filmu. W drodze na Ołtarze
Zobacz też: {ln: Jak napisać recenzję?}
Gra słów, jaką posłużył się Giacoma Battiato reżyserując dwa obrazy: „Karol. Człowiek, który został papieżem” oraz „Karol. Papież, który pozostał człowiekiem” znakomicie oddaje zamierzenia oraz różnice pomiędzy tymi dwoma filmami. Jak być papieżem jednocześnie nie zatracając w sobie obrazu zwykłego człowieka? Tą idee włoskim twórcom udało się przedstawić chyba w sposób dostatecznie przekonywujący, a zarazem ujmujący.
-
Stworzenie człowieka
Stworzenie człowieka – historia biblijna
Stworzenie człowieka – plan wydarzeń, bohaterowie, motywy, konteksty i interpretacja. Nawiązania literackie i kulturowe pomagają utrwalić materiał do matury.
-
Stworzenie świata
Stworzenie świata – historia biblijna
Stworzenie świata – plan wydarzeń, bohaterowie, motywy, konteksty i interpretacja. Nawiązania literackie i kulturowe pomagają utrwalić materiał do matury.
-
Teoria pola znaczeniowego
Omówienie pojęcia: teoria pola znaczeniowego.
Teoria pola znaczeniowego
opiera się na hipotezie, że znaczenia poszczególnych wyrazów są ustrukturowane przez wzajemne powiązania wewnątrz odrębnych sfer, zwanych polami znaczeniowymi, pokrywających w całości obszar doświadczenia poznawczego człowieka.