Latarnik Henryka Sienkiewicza – ilustracja
Latarnik – Henryk Sienkiewicz

Siedem scen wystarcza, by odtworzyć najważniejsze problemy Latarnika: rozmowa o posadę pokazuje zmęczenie tułaczką, retrospekcja — skalę doświadczeń Skawińskiego, wycofanie na wyspie — jego samotność, wpłata dla Towarzystwa i paczka — trwałą więź z polskością, lektura Pana Tadeusza — siłę pamięci i literatury, niezapalenie latarni — konflikt przeżycia z obowiązkiem, a finał — jednoczesną utratę bezpieczeństwa i odzyskanie żywego kontaktu z ojczyzną.

Rozmowa o posadę

Co się dzieje? Skawiński mówi o zmęczeniu, tułaczce i potrzebie odpoczynku. Jego wojskowa przeszłość zderza się z prostym marzeniem o spokojnym miejscu.

Tematy: starość • tułaczka • potrzeba domu • praca

Retrospekcja biograficzna

Co się dzieje? Poznajemy wojny, zawody, podróże, straty i niebezpieczeństwa, które składają się na życie Skawińskiego.

Tematy: wytrwałość • los • doświadczenie • klęska

Stopniowe odcięcie od świata

Co się dzieje? Skawiński przestaje bywać w mieście i czytać gazety, a coraz więcej czasu poświęca samotności i naturze.

Tematy: samotność • izolacja • natura • bezpieczeństwo

Wpłata na polskie Towarzystwo i paczka z książkami

Co się dzieje? Okazuje się, że Skawiński wcześniej przesłał część pensji polskiej organizacji w Nowym Jorku, a później otrzymuje od niej książki.

Tematy: patriotyzm • wspólnota • emigracja

Lektura Pana Tadeusza

Co się dzieje? Polskie słowa przywołują wspomnienia. Bohater przechodzi od uroczystego wzruszenia do gwałtownego płaczu i chwili, w której wspomnienia całkowicie pochłaniają jego uwagę.

Tematy: literatura • pamięć • ojczyzna • tożsamość

Niezapalenie latarni

Co się dzieje? Skawiński pochłonięty wspomnieniami zasypia i nie zapala światła. Łódź z San-Geromo wpada na mieliznę.

Tematy: obowiązek • odpowiedzialność • emocje • konsekwencje

Finał: utrata posady i książka

Co się dzieje? Skawiński znów staje się tułaczem, ale odchodzi z polską książką przyciśniętą do piersi.

Tematy: strata • pamięć • ojczyzna • niejednoznaczny finał