Śląsk. Motyw Śląska w literaturze, malarstwie, filmie i muzyce

 

Przykładowa bibliografia, do której warto sięgnąć przygotowując się do prezentacji maturalnej z języka polskiego (Matura ustna) lub pisząc pracę , której temat wykorzystuje motyw Śląska w literaturze, malarstwie, filmie...

 

 

 

 

 

Literatura podmiotu do motywu Śląska

  1. Baranowicz J. „Ballada o lipcowym klocu"
  2. Baranowicz J. „Liryki wybrane"
  3. Baranowicz J. „Malowane róże"
  4. Baranowicz J. „Mój krajobraz"
  5. Baranowicz J. „Muzyka świerszczy"
  6. Baranowicz J. „Ośmiu świętych od wina"
  7. Baranowicz J. „Polna obecność"
  8. Baranowicz J. „Świteź na skraju lasu"
  9. Baranowicz J. „Ziołowa słoma"
  10. Bieniasz Stanisław „Naczelnik"
  11. Bieniasz Stanisław „Niedaleko Kőnigsallee"
  12. Bieniasz Stanisław „Ostry dyżur"
  13. Bieniasz Stanisław „Podanie o zezwolenie na życie"
  14. Bieniasz Stanisław „Podejrzenie"
  15. Bieniasz Stanisław „Rekonstrukcja"
  16. Bieniasz Stanisław „Sponsor i jego autor"
  17. Bieniasz Stanisław „Transfer"
  18. Bieniasz Stanisław „Ucieczka"
  19. Bieniek H., „Brzozy i wielkie piece. Dzieciństwo na Górnym Śląsku"
  20. Bochenek W. „Na nutę powstańczej ballady"
  21. Brzoza Jan
  22. Chociszewski Józef Roman
  23. Ciemięga Henryk
  24. Damrot K. „Wiersze wybrane"
  25. Danicki A. „Kreślenie słów"
  26. Dąbrowska-Lew Małgorzata
  27. Duda H. „Próba ciszy"
  28. Duda H. „Pusty zenit"
  29. Duda H. „Zapach dymu"
  30. Dziaczek M. „Bliżej niż obok"
  31. Dziaczek M. „Zmowa nocy"
  32. Fierla Adolf
  33. Gajdzica Jerzy
  34. Gallus Józef
  35. Galuszka Krystian
  36. Gałuszka K. „Sagrada familia, czyli krótka rzecz o ojczyźnie"
  37. Gola S. „Skrzyżowanie"
  38. Horak S. „Czerwona latarnia"
  39. Horak S. „Lipiec przed sierpniem"
  40. Horak S. „Liryki. Poezje wybrane"
  41. Horak S. „Listopadowe opady"
  42. Horak S. „Okolice wiecznych burz"
  43. Horak S. „Państwo róży"
  44. Horst E. „Cholonek, czyli Dobry Pan Bóg z gliny"
  45. Inglot E. „Razowiec"
  46. Janicki A. „Kuszenie Ewy, czyli Raj Obiecany"
  47. Janicki A. „Malowane wierszem"
  48. Janicki A. „Reminiscencje prowincjonalne"
  49. Janicki A. „Traktat śląski"
  50. Jodłowski M. „Osad"
  51. Kawik Maria
  52. Kijonka T. „Kamień i dzwony"
  53. Kijonka T. „Pod Akropolem"
  54. Kijonka T. „Rzeźba w czarnym drzewie"
  55. Kijonka T. „Witraże"
  56. Kopaczewski G., „Huta"
  57. „Krajobrazy wewnętrzne. Antologia poezji nauczycieli"
  58. Krasnodębski J. „Rozmowa z innym Bogiem"
  59. Krząszcz Walenty
  60. Kubisz Jan
  61. Kucianka J. „Antologia poezji i prozy – Śląscy pisarze ludowi (1800-1914)"
  62. Kupiec Jan
  63. Kutz K., „Piąta strona świata"
  64. Ligoń Jan
  65. Lubertowicz Zygmunt
  66. Lubosz B. „Czas ballady"
  67. Lubosz B. „Milczenie węgla"
  68. Lubosz B. „Ponad milczeniem i walką. Antologia poezji i satyry powstań śląskich"
  69. Łysek Jan
  70. Malicki M. „Kogo nie znam"
  71. Mazurek J. „Idąc. Wierszem i prozą"
  72. Mehl Jan
  73. Mierowski Z. „Śląsk walczący – poezja i pieśni"
  74. Morawski Z. „Pejzaż myśli"
  75. Morawski Z. „Płaskorzeźby"
  76. Morcinek G. „Z Górnośląskiej ziemi. Proza i poezje o Górnym Śląsku"
  77. Morcinek Gustaw
  78. Netz F. „Z wilczych dołów"
  79. Niedworok A. „Otwieranie wnętrza"
  80. Niedworok A. „Promień i lęk"
  81. Niedworok A. „Przechodząca godzina"
  82. Niemojewski Andrzej
  83. Ostroch A., „Warkocz pokoleń"
  84. Pajewska M. „Antologia poezji miłosnej"
  85. Paszenda R. „Zwierzenia"
  86. Prażmo E. „Antologia poezji miłosnej"
  87. Proboszcz Jerzy
  88. Sieroń Antoni
  89. Simonides Dorota
  90. Skopowski R. „Zostało w śnie"
  91. Skowroński Aleksander
  92. Stacherski Wacław
  93. Stec Ł., „Bimber"
  94. Szafarczyk K. „Rekonstrukcje"
  95. Szczawiński M. „Przeczekać życie"
  96. Szewczyk W. „Gadzi raj"
  97. Szewczyk W. „Poemat górniczy"
  98. Szewczyk W. „Wiersze wybrane"
  99. Szewczyk W. „Ziemia boi się drzew"
  100. Szopa E. „Światłość lasu"
  101. Szuba A. „Na czerwonym świetle"
  102. Szymik J. „Chcę ci jeszcze powiedzieć"
  103. Szymutko S., „Nagrobek ciotki Cili"
  104. Świtała-Trybek D., Świtała-Mastalerz J. „Czarne anioły, tajemnicze lwy, magiczny „kamień" Podania ludowe z Rudy Śląskiej"
  105. Turowski T. „Otwarte przestrzenie"
  106. Uranowicz Z. „Bagno Betelgauzem"
  107. Uranowicz Z. „Wieloboki"
  108. Widera A. „Imię ziemi. Antologia wierszy o Śląsku"
  109. Widera A. „Wiersze o Śląsku. Antologia"
  110. Widlok U. „Antologia poezji miłosnej"
  111. Zabierzewska J. „Barwy ziemi"
  112. Zabierzewska J. „Odczytując światło"
  113. Zabierzewska J. „Twarze wielorakie"
  114. Zębala J. „Senator"
  115. Zyman E. „Dialogi pierwsze"

Jak analizować wiersz (i interpretować)?

Środki poetyckie

Jak analizować epikę?

Jak analizować powieść?

Jak analizować dramat?

Słownik pojęć związanych z dramatem

Malarstwo, wykorzystujące motyw Śląska

  1. Bąk E.
  2. Dankwart Karl
  3. Gawlik E., „Elektrownia Jerzy przy kopalni"
  4. Gawlik E., „Furman z węglem"
  5. Gawlik E., „Odpust w Janowie"
  6. Gawlik E., „Śląska chłopieńka"
  7. Jaromin A.
  8. Liszka Jan Krzysztof
  9. Lublinski Antonín Martin
  10. Ociepka T., „Bitwa"
  11. Ociepka T., „Górnik"
  12. Pieczko W., „Budka z piwem"
  13. Skulik B.
  14. Sówka E., „Nikisz II"
  15. Sówka E., „Nikisz"
  16. Sówka E., „Tryptyk śląski"
  17. Sówka E., „Trzy róże Nikiszu"
  18. Stolorz P., „Mysłowice I"
  19. Stolorz P., „Mysłowice-szpital"
  20. Urbanek G., „Na targu"
  21. Urbanek G., „Po ślubie"
  22. Urbanek G., „Strajk"
  23. Willman M.
  24. Wróbel P.

Jak analizować obraz (dzieło malarskie)?

Słownik pojęć związanych z malarstwem

Filmy, wykorzystujące motyw Śląska

  1. „Angelus", reż. Majewski L.
  2. „Barbórka", reż. Pieprzyca M.
  3. „Co słonko widziało", reż. Rosa M.
  4. „Drzazga", reż. Pieprzyca M.
  5. „Dzieci Wehrmachtu", reż. Malinowski M.
  6. „Paciorki jednego różańca", reż. Kutz K.
  7. „Perła w koronie", reż. Kutz K.
  8. „Pręgi", reż. M. Piekorz
  9. „Raj za daleko", reż. Markiewicz R.
  10. „Sól ziemi czarnej", reż. Kutz K.
  11. „Śmierć jak kromka chleba", reż. Kutz K.
  12. „Wojaczek", reż. Majewski L.

Jak analizować film?

Słownik pojęć filmowych

Muzyka, wykorzystujące motyw Śląska

  1. „Baśka", M. Winiarski
  2. „Będą słowa" , S. Włodarczyk
  3. „Familok blues", S. Sojka
  4. „Gizd", R. Riedel („Dżem")
  5. „Gorzkie dymy", J. Badach
  6. „Jańcio", P. Gola i P. Kukiz
  7. „Lipsta", P. Kukiz
  8. „Na opolskim rynku", P. Kukiz
  9. „Oj, miałam ci miałam", S. Włodarczyk
  10. „Opowiedzcie wiatry", R. Riedel („Dżem")
  11. „Powiadają, żem jest ładna", S. Włodarczyk
  12. „Puść mnie matko", R. Riedel („Dżem")
  13. „Śpij mój malutki", S. Sojka i A. Serafińska
  14. „Świeć się świeć", M. Breguła

Literatura przedmiotu do motywu Śląska (opracowania)

  1. Adamczyk I., „Sztuka baroku – katalog zbiorów Muzeum Śląska Cieszyńskiego – malarstwo, rzeźba"
  2. Jankowski A., „Ikonografia. Malarstwo średniowieczne na Śląsku"
  3. Karłowska-Kamzowa A., „Malarstwo śląskie 1250-1450"
  4. Ligocki A., „Teofil Ociepka"
  5. Lubos-Kozieł J., „Wiarą tchnące obrazy. Studia z dziejów malarstwa religijnego na Śląsku w XIX w."
  6. Snoch B., „Górnośląski Leksykon Biograficzny"
  7. „Sztuka Górnego Śląska od średniowiecza do końca XX wieku", red. E. Chojecka
  8. „Willmann i inni. Malarstwo, rysunek i grafika na Śląsku i w krajach ościennych w XVII i XVIII wieku", red. A. Kozieł, B. Lejman
  9. Wisłocki S. A. , „Mistrz Teofil"
  10. Wisłocki S. A., „Mit, magia, manipulacja i orbis interior: śląska sztuka nieelitarna"
  11. Literatura przedmiotu