Śląsk. Motyw Śląska w literaturze, malarstwie, filmie i muzyce
Przykładowa bibliografia, do której warto sięgnąć przygotowując się do prezentacji maturalnej z języka polskiego (Matura ustna) lub pisząc pracę , której temat wykorzystuje motyw Śląska w literaturze, malarstwie, filmie...
Literatura podmiotu do motywu Śląska
- Baranowicz J. „Ballada o lipcowym klocu"
- Baranowicz J. „Liryki wybrane"
- Baranowicz J. „Malowane róże"
- Baranowicz J. „Mój krajobraz"
- Baranowicz J. „Muzyka świerszczy"
- Baranowicz J. „Ośmiu świętych od wina"
- Baranowicz J. „Polna obecność"
- Baranowicz J. „Świteź na skraju lasu"
- Baranowicz J. „Ziołowa słoma"
- Bieniasz Stanisław „Naczelnik"
- Bieniasz Stanisław „Niedaleko Kőnigsallee"
- Bieniasz Stanisław „Ostry dyżur"
- Bieniasz Stanisław „Podanie o zezwolenie na życie"
- Bieniasz Stanisław „Podejrzenie"
- Bieniasz Stanisław „Rekonstrukcja"
- Bieniasz Stanisław „Sponsor i jego autor"
- Bieniasz Stanisław „Transfer"
- Bieniasz Stanisław „Ucieczka"
- Bieniek H., „Brzozy i wielkie piece. Dzieciństwo na Górnym Śląsku"
- Bochenek W. „Na nutę powstańczej ballady"
- Brzoza Jan
- Chociszewski Józef Roman
- Ciemięga Henryk
- Damrot K. „Wiersze wybrane"
- Danicki A. „Kreślenie słów"
- Dąbrowska-Lew Małgorzata
- Duda H. „Próba ciszy"
- Duda H. „Pusty zenit"
- Duda H. „Zapach dymu"
- Dziaczek M. „Bliżej niż obok"
- Dziaczek M. „Zmowa nocy"
- Fierla Adolf
- Gajdzica Jerzy
- Gallus Józef
- Galuszka Krystian
- Gałuszka K. „Sagrada familia, czyli krótka rzecz o ojczyźnie"
- Gola S. „Skrzyżowanie"
- Horak S. „Czerwona latarnia"
- Horak S. „Lipiec przed sierpniem"
- Horak S. „Liryki. Poezje wybrane"
- Horak S. „Listopadowe opady"
- Horak S. „Okolice wiecznych burz"
- Horak S. „Państwo róży"
- Horst E. „Cholonek, czyli Dobry Pan Bóg z gliny"
- Inglot E. „Razowiec"
- Janicki A. „Kuszenie Ewy, czyli Raj Obiecany"
- Janicki A. „Malowane wierszem"
- Janicki A. „Reminiscencje prowincjonalne"
- Janicki A. „Traktat śląski"
- Jodłowski M. „Osad"
- Kawik Maria
- Kijonka T. „Kamień i dzwony"
- Kijonka T. „Pod Akropolem"
- Kijonka T. „Rzeźba w czarnym drzewie"
- Kijonka T. „Witraże"
- Kopaczewski G., „Huta"
- „Krajobrazy wewnętrzne. Antologia poezji nauczycieli"
- Krasnodębski J. „Rozmowa z innym Bogiem"
- Krząszcz Walenty
- Kubisz Jan
- Kucianka J. „Antologia poezji i prozy – Śląscy pisarze ludowi (1800-1914)"
- Kupiec Jan
- Kutz K., „Piąta strona świata"
- Ligoń Jan
- Lubertowicz Zygmunt
- Lubosz B. „Czas ballady"
- Lubosz B. „Milczenie węgla"
- Lubosz B. „Ponad milczeniem i walką. Antologia poezji i satyry powstań śląskich"
- Łysek Jan
- Malicki M. „Kogo nie znam"
- Mazurek J. „Idąc. Wierszem i prozą"
- Mehl Jan
- Mierowski Z. „Śląsk walczący – poezja i pieśni"
- Morawski Z. „Pejzaż myśli"
- Morawski Z. „Płaskorzeźby"
- Morcinek G. „Z Górnośląskiej ziemi. Proza i poezje o Górnym Śląsku"
- Morcinek Gustaw
- Netz F. „Z wilczych dołów"
- Niedworok A. „Otwieranie wnętrza"
- Niedworok A. „Promień i lęk"
- Niedworok A. „Przechodząca godzina"
- Niemojewski Andrzej
- Ostroch A., „Warkocz pokoleń"
- Pajewska M. „Antologia poezji miłosnej"
- Paszenda R. „Zwierzenia"
- Prażmo E. „Antologia poezji miłosnej"
- Proboszcz Jerzy
- Sieroń Antoni
- Simonides Dorota
- Skopowski R. „Zostało w śnie"
- Skowroński Aleksander
- Stacherski Wacław
- Stec Ł., „Bimber"
- Szafarczyk K. „Rekonstrukcje"
- Szczawiński M. „Przeczekać życie"
- Szewczyk W. „Gadzi raj"
- Szewczyk W. „Poemat górniczy"
- Szewczyk W. „Wiersze wybrane"
- Szewczyk W. „Ziemia boi się drzew"
- Szopa E. „Światłość lasu"
- Szuba A. „Na czerwonym świetle"
- Szymik J. „Chcę ci jeszcze powiedzieć"
- Szymutko S., „Nagrobek ciotki Cili"
- Świtała-Trybek D., Świtała-Mastalerz J. „Czarne anioły, tajemnicze lwy, magiczny „kamień" Podania ludowe z Rudy Śląskiej"
- Turowski T. „Otwarte przestrzenie"
- Uranowicz Z. „Bagno Betelgauzem"
- Uranowicz Z. „Wieloboki"
- Widera A. „Imię ziemi. Antologia wierszy o Śląsku"
- Widera A. „Wiersze o Śląsku. Antologia"
- Widlok U. „Antologia poezji miłosnej"
- Zabierzewska J. „Barwy ziemi"
- Zabierzewska J. „Odczytując światło"
- Zabierzewska J. „Twarze wielorakie"
- Zębala J. „Senator"
- Zyman E. „Dialogi pierwsze"
Malarstwo, wykorzystujące motyw Śląska
- Bąk E.
- Dankwart Karl
- Gawlik E., „Elektrownia Jerzy przy kopalni"
- Gawlik E., „Furman z węglem"
- Gawlik E., „Odpust w Janowie"
- Gawlik E., „Śląska chłopieńka"
- Jaromin A.
- Liszka Jan Krzysztof
- Lublinski Antonín Martin
- Ociepka T., „Bitwa"
- Ociepka T., „Górnik"
- Pieczko W., „Budka z piwem"
- Skulik B.
- Sówka E., „Nikisz II"
- Sówka E., „Nikisz"
- Sówka E., „Tryptyk śląski"
- Sówka E., „Trzy róże Nikiszu"
- Stolorz P., „Mysłowice I"
- Stolorz P., „Mysłowice-szpital"
- Urbanek G., „Na targu"
- Urbanek G., „Po ślubie"
- Urbanek G., „Strajk"
- Willman M.
- Wróbel P.
Jak analizować obraz (dzieło malarskie)?
Słownik pojęć związanych z malarstwem
Filmy, wykorzystujące motyw Śląska
- „Angelus", reż. Majewski L.
- „Barbórka", reż. Pieprzyca M.
- „Co słonko widziało", reż. Rosa M.
- „Drzazga", reż. Pieprzyca M.
- „Dzieci Wehrmachtu", reż. Malinowski M.
- „Paciorki jednego różańca", reż. Kutz K.
- „Perła w koronie", reż. Kutz K.
- „Pręgi", reż. M. Piekorz
- „Raj za daleko", reż. Markiewicz R.
- „Sól ziemi czarnej", reż. Kutz K.
- „Śmierć jak kromka chleba", reż. Kutz K.
- „Wojaczek", reż. Majewski L.
Muzyka, wykorzystujące motyw Śląska
- „Baśka", M. Winiarski
- „Będą słowa" , S. Włodarczyk
- „Familok blues", S. Sojka
- „Gizd", R. Riedel („Dżem")
- „Gorzkie dymy", J. Badach
- „Jańcio", P. Gola i P. Kukiz
- „Lipsta", P. Kukiz
- „Na opolskim rynku", P. Kukiz
- „Oj, miałam ci miałam", S. Włodarczyk
- „Opowiedzcie wiatry", R. Riedel („Dżem")
- „Powiadają, żem jest ładna", S. Włodarczyk
- „Puść mnie matko", R. Riedel („Dżem")
- „Śpij mój malutki", S. Sojka i A. Serafińska
- „Świeć się świeć", M. Breguła
Literatura przedmiotu do motywu Śląska (opracowania)
- Adamczyk I., „Sztuka baroku – katalog zbiorów Muzeum Śląska Cieszyńskiego – malarstwo, rzeźba"
- Jankowski A., „Ikonografia. Malarstwo średniowieczne na Śląsku"
- Karłowska-Kamzowa A., „Malarstwo śląskie 1250-1450"
- Ligocki A., „Teofil Ociepka"
- Lubos-Kozieł J., „Wiarą tchnące obrazy. Studia z dziejów malarstwa religijnego na Śląsku w XIX w."
- Snoch B., „Górnośląski Leksykon Biograficzny"
- „Sztuka Górnego Śląska od średniowiecza do końca XX wieku", red. E. Chojecka
- „Willmann i inni. Malarstwo, rysunek i grafika na Śląsku i w krajach ościennych w XVII i XVIII wieku", red. A. Kozieł, B. Lejman
- Wisłocki S. A. , „Mistrz Teofil"
- Wisłocki S. A., „Mit, magia, manipulacja i orbis interior: śląska sztuka nieelitarna"
- Literatura przedmiotu